2026 жылғы 11 қыркүйекте Бейжіңде International Workshop on Asia-Europe Connectivity тақырыбында «Connectivity for Shared Opportunities» («Ортақ мүмкіндіктер үшін байланыстылық») атты семинар өтті, оны Бейжің көлік университетінің (Beijing Jiaotong University) Тұрақты көлік саласындағы инновациялар орталығы (Sustainable Transport Innovation Center) ұйымдастырды. Халықаралық семинар жұмысына шақырылған сарапшы ретінде сөз сөйлеген Қытайды зерттеу орталығының директоры Г. Шаймергенова қатысты.
Талқылаудың өзегінде Азия мен Еуропа арасындағы көлік байланыстылығын дамыту перспективалары, халықаралық көлік дәліздерін басқару тетіктері, логистика мен шекаралық рәсімдерді цифрландыру, «жасыл» және интеллектуалды көлікті дамыту, сондай-ақ көлік саласындағы халықаралық ынтымақтастықтың жаңа форматтары болды.
Г.Шаймергенова «From Transit Corridor to Governance Platform: Kazakhstan and the Next Generation of Interoperable Asia-Europe Connectivity» («Транзиттік дәлізден басқару платформасына: Қазақстан және Азия мен Еуропа арасындағы үйлесімді көлік байланыстылығының жаңа буыны») тақырыбында баяндама жасады.
Өз сөзінде Орталық директоры еуразиялық байланыстылықты дамытудың келесі кезеңі тек жаңа инфрақұрылым салумен ғана емес, сонымен қатар әртүрлі мемлекеттердің көлік, кедендік, цифрлық және институционалдық жүйелерінің үйлесімділігін қамтамасыз етумен де байланысты болуы тиіс екенін атап өтті. Қазақстанның рөліне ерекше назар аударылды. Оның пікірінше, елдің стратегиялық маңызы енді тек географиялық орналасуымен және транзиттік мемлекет ретіндегі функциясымен ғана айқындалмайды. Қазақстан Еуразия көлік дәліздерінің қағидалары, стандарттары мен үйлестіру тетіктерін қалыптастыруда неғұрлым белсенді рөл атқара алады, олардың институционалдық жобалануының қатысушыларының бірі ретінде әрекет ете алады.
Практикалық мысалдардың бірі ретінде Қазақстан мен Қытайдың тауарларды кедендік тексеру кезінде алынатын рентген суреттерін өзара тану жөніндегі келісімі аталды. Мұндай нүктелік шаралар шекарадағы қайталама рәсімдерді қысқартуға мүмкіндік береді және салыстырмалы түрде шағын шешімдердің бүкіл көлік тізбегінің тиімділігін қалай арттыра алатынын көрсетеді.
Баяндамада сондай-ақ «Small yet Systemic» – «шағын, бірақ жүйелі жобалар» тұжырымдамасы ұсынылды. Бұл тек ірі инфрақұрылымдық жобалардан гөрі, негізгі тар жерлерді жоюға қабілетті ықшам шешімдерге көшу туралы: цифрлық шекара өткелдері, көлік деректерімен алмасу, электрондық құжаттарды өзара тану, интеллектуалды терминалдар, жүктерді брондау мен қадағалаудың біріктірілген жүйелері.
Көлік дәліздерінің тиімділігін тек тасымалданатын жүк көлемімен ғана бағалау қажеттігіне де бөлек назар аударылды. Байланыстылықты дамыту жаңа логистикалық қызметтердің, өндірістік кооперацияның, жұмыс орындарының құрылуына, жергілікті жеткізушілердің, технологиялық құзыреттердің және транзит елдеріндегі экспорттық мүмкіндіктердің дамуына ықпал етуі тиіс.
Халықаралық семинарға Қытай мен шетелдің жетекші ғылыми-зерттеу, университеттік және көлік ұйымдарының өкілдері, соның ішінде Бейжің көлік университеті, Қытай көлік ғылымдары академиясы, Қытай қоғамдық ғылымдар академиясы, Цинхуа университеті, Чжэцзян университеті, China Railway International, China Communications Construction Group, Ташкент мемлекеттік көлік университеті және Белградтағы Belt and Road Institute қатысты.
Қытайды зерттеу орталығынің семинарға қатысуы Sustainable Transport Innovation Center және Beijing Jiaotong University-мен ынтымақтастықтың жалғасы болды және Еуразия көлік байланыстылығы, халықаралық дәліздерді басқару және осы саладағы практикалық қазақ-қытай бастамаларын дамыту мәселелері бойынша одан әрі бірлескен зерттеу жұмысына негіз қалады.
Қытайды Зерттеу Орталығы
